เครดิตภาษีเงินปันผล คืออะไร? วิธีคำนวณและขอคืนภาษี

ได้รับเงินปันผลจากหุ้นแล้วถูกหักภาษี 10% จำเป็นต้องเสียภาษีจบเพียงเท่านั้นหรือไม่? ทำความเข้าใจสิทธิเครดิตภาษีเงินปันผล วิธีคำนวณ และการเปรียบเทียบทางเลือกก่อนยื่นภาษีประจำปี

สรุปสิ่งที่ควรรู้เกี่ยวกับเครดิตภาษีเงินปันผล
เครดิตภาษีเงินปันผลเป็นสิทธิทางภาษีสำหรับบุคคลธรรมดาที่ได้รับเงินปันผลจากบริษัทไทยตามเงื่อนไขของกฎหมาย โดยสามารถนำเครดิตที่คำนวณจากอัตราภาษีเงินได้นิติบุคคลของกำไรที่จ่ายปันผลมาใช้ลดภาษีเงินได้บุคคลธรรมดาได้ แม้เงินปันผลจะถูกหักภาษี ณ ที่จ่าย 10% แล้ว ผู้ถือหุ้นอาจเลือกนำเงินปันผลมารวมคำนวณภาษีประจำปีเพื่อใช้สิทธิเครดิตภาษี หรือเลือกให้ภาษีหัก ณ ที่จ่ายเป็นภาษีสุดท้ายตามหลักเกณฑ์ ทั้งนี้ การใช้เครดิตภาษีไม่ได้หมายความว่าจะได้รับเงินคืนเสมอไป จึงควรเปรียบเทียบผลการคำนวณภาษีทั้งสองวิธีก่อนตัดสินใจ

เครดิตภาษีเงินปันผลมีหลักการอย่างไร?

เมื่อบริษัทมีกำไร บริษัทอาจต้องเสียภาษีเงินได้นิติบุคคลก่อนนำกำไรส่วนที่เหลือมาจ่ายเป็นเงินปันผลให้ผู้ถือหุ้น
เมื่อผู้ถือหุ้นได้รับเงินปันผล เงินดังกล่าวอาจถูกหักภาษี ณ ที่จ่ายอีก 10% จึงเกิดภาระภาษีในระดับบริษัทและระดับผู้ถือหุ้น
กฎหมายจึงกำหนดสิทธิเครดิตภาษีเงินปันผลเพื่อบรรเทาภาระภาษีจากกำไรที่ผ่านการเสียภาษีในระดับบริษัทแล้ว โดยต้องเป็นไปตามเงื่อนไขที่กำหนด

เครดิตภาษีเงินปันผลต่างจากภาษีหัก ณ ที่จ่าย 10% อย่างไร?

ความหมาย

เครดิตที่คำนวณจากภาษีของกำไรที่จ่ายปันผล

ภาษีที่หักเมื่อจ่ายเงินปันผล

วิธีคำนวณ

ตามอัตราภาษีเงินได้นิติบุคคล

10% ของเงินปันผล

การใช้สิทธิ

ใช้เมื่อเลือกนำเงินปันผลมารวมคำนวณตามเงื่อนไข

อาจเลือกเป็นภาษีสุดท้ายหรือนำไปเครดิตเมื่อรวมคำนวณ

ผลต่อภาษี

ช่วยลดภาษีที่ต้องชำระ

เป็นภาษีที่ชำระไว้แล้ว

เงินปันผลถูกหักภาษี 10% แล้ว ต้องยื่นภาษีอีกไหม?

บุคคลธรรมดาที่ได้รับเงินปันผลตามเงื่อนไขสามารถพิจารณาได้ 2 ทางเลือก

  • วิธีที่ 1 เลือกเสียภาษีเงินปันผล 10% เป็นภาษีสุดท้าย
    • หากเงินปันผลเข้าเงื่อนไข สามารถเลือกไม่นำเงินปันผลดังกล่าวมารวมคำนวณกับรายได้อื่นในการยื่นภาษีประจำปี วิธีนี้ไม่สามารถนำเครดิตภาษีเงินปันผลของรายการนั้นมาใช้ได้
  • วิธีที่ 2 นำเงินปันผลมารวมคำนวณภาษีประจำปี
    • นำเงินปันผลพร้อมเครดิตภาษีที่มีสิทธิมารวมเป็นเงินได้ แล้วคำนวณภาษีเงินได้บุคคลธรรมดา โดยนำเครดิตภาษีเงินปันผลและภาษีหัก ณ ที่จ่ายมาหักจากภาษีที่คำนวณได้ วิธีนี้อาจทำให้ได้รับเงินภาษีคืน แต่ไม่ได้หมายความว่าจะคุ้มค่ากับทุกคน

ความรู้จากประสบการณ์ที่นำมาใช้กับทุกบทความ

ด้วยประสบการณ์ด้านบัญชีและภาษีมากกว่า 30 ปี KPCS Accounting นำความเข้าใจจากการดูแลธุรกิจจริงมาถ่ายทอดเป็นบทความด้านบัญชี ภาษี กฎหมายธุรกิจ
และเรื่องสำคัญสำหรับผู้ประกอบการเนื้อหาถูกจัดทำให้เข้าใจง่าย และเชื่อมโยงกับสถานการณ์ที่ผู้ประกอบการพบในการดำเนินธุรกิจ
เพื่อช่วยให้สามารถนำข้อมูลไปใช้ประกอบการตัดสินใจและเตรียมความพร้อมได้อย่างเหมาะสม

วิธีคำนวณเครดิตภาษีเงินปันผล พร้อมตัวอย่าง

สูตรคำนวณตามมาตรา 47 ทวิ
เครดิตภาษีเงินปันผล = เงินปันผล × อัตราภาษีเงินได้นิติบุคคล ÷ (100 − อัตราภาษีเงินได้นิติบุคคล)
ตัวอย่าง ได้รับเงินปันผล 100,000 บาท
สมมติว่าบริษัทจ่ายเงินปันผลจากกำไรที่เสียภาษีเงินได้นิติบุคคล 20% และเงินปันผลทั้งหมดมีสิทธิได้รับเครดิต
ขั้นตอนที่ 1 คำนวณเครดิตภาษีเงินปันผล
100,000 × 20 ÷ 80 = 25,000 บาท
ขั้นตอนที่ 2 คำนวณเงินได้ที่ต้องนำไปรวมยื่นภาษี
100,000 + 25,000 = 125,000 บาท
ขั้นตอนที่ 3 ตรวจสอบภาษีหัก ณ ที่จ่าย
100,000 × 10% = 10,000 บาท
ขั้นตอนที่ 4 นำไปคำนวณภาษีประจำปี
นำเงินได้ 125,000 บาทไปรวมกับเงินได้อื่น แล้วใช้เครดิตภาษี 25,000 บาท และภาษีหัก ณ ที่จ่าย 10,000 บาทตามสิทธิ

เงินปันผลที่ได้รับก่อนหักภาษี

100,000 บาท

ภาษีหัก ณ ที่จ่าย 10%

10,000 บาท

เงินปันผลรับสุทธิ

90,000 บาท

เครดิตภาษีเงินปันผล

25,000 บาท

เงินได้รวมเครดิตภาษี

125,000 บาท

เครดิตและภาษีหัก ณ ที่จ่ายรวม

35,000 บาท

ข้อควรรู้: จำนวน 35,000 บาทไม่ใช่เงินคืนภาษีที่ได้รับแน่นอน ต้องคำนวณภาษีจากรายได้ทั้งหมดก่อน

เครดิตภาษีเงินปันผล 20% ได้เครดิตเท่าไร?

อัตราภาษีเงินได้นิติบุคคลของกำไรที่นำมาจ่ายเงินปันผลมีผลโดยตรงต่อจำนวนเครดิตภาษี
ตัวอย่างเงินปันผล 100,000 บาท

เงินปันผลที่ได้รับก่อนหักภาษี

100,000 บาท

10%

11,111.11 บาท

15%

17,647.06 บาท

20%

25,000 บาท

ตารางนี้เป็นตัวอย่างการคำนวณสำหรับเงินปันผลที่มีสิทธิได้รับเครดิตตามอัตราที่ระบุจริง ไม่ใช่อัตราที่ใช้ได้กับทุกบริษัท

เครดิตภาษีเงินปันผล ขอคืนภาษีได้ไหม?

สามารถมีสิทธิขอคืนภาษีได้ หากเลือกนำเงินปันผลมารวมคำนวณภาษีประจำปี และผลการคำนวณแสดงว่ามีภาษีชำระไว้เกิน อย่างไรก็ตาม ต้องพิจารณาทั้งรายได้อื่น ค่าลดหย่อน อัตราภาษี และเครดิตภาษีที่มีสิทธิ
การมีเครดิตภาษี 25,000 บาทไม่ได้หมายความว่าจะได้รับเงินคืน 25,000 บาทเสมอไป

เครดิตภาษีเงินปันผลคุ้มกว่าการเสียภาษี 10% หรือไม่?

ควรเปรียบเทียบภาษีทั้งสองวิธีก่อนตัดสินใจ

รายได้รวม

เงินเดือน ธุรกิจ และรายได้อื่น

ฐานภาษี

อัตราภาษีเงินได้บุคคลธรรมดา

เงินปันผล

จำนวนและประเภทเงินปันผล

ค่าลดหย่อน

ส่งผลต่อภาษีประจำปี

ภาษีที่ชำระแล้ว

ภาษีหัก ณ ที่จ่ายและเครดิตภาษี

ผู้มีรายได้ไม่สูงอาจได้รับประโยชน์จากการขอเครดิตภาษี แต่ผู้มีรายได้สูงก็ไม่ควรตัดสินจากฐานภาษีเพียงอย่างเดียว

ใครบ้างที่มีสิทธิใช้เครดิตภาษีเงินปันผล?

โดยทั่วไปผู้ใช้สิทธิต้องเป็นบุคคลธรรมดาที่ได้รับเงินปันผลหรือส่วนแบ่งกำไรตามเงื่อนไขของกฎหมายจากบริษัทหรือห้างหุ้นส่วนนิติบุคคลที่ตั้งขึ้นตามกฎหมายไทย
ตัวอย่างผู้ที่ควรตรวจสอบสิทธิ ได้แก่

  • นักลงทุนบุคคลธรรมดาที่ได้รับเงินปันผลจากหุ้นบริษัทไทย
  • ผู้ถือหุ้นในบริษัทจำกัดที่ได้รับเงินปันผล
  • ผู้มีรายได้ประจำที่ได้รับเงินปันผลเพิ่มเติม
  • ผู้ที่ได้รับเงินปันผลจากหลายบริษัทในปีภาษีเดียวกัน

สิทธิจริงขึ้นอยู่กับประเภทเงินปันผลและเงื่อนไขตามกฎหมาย ไม่ใช่ผู้ถือหุ้นทุกคนจะใช้เครดิตได้โดยอัตโนมัติ

ได้เงินปันผลจากหลายบริษัท เลือกขอเครดิตเฉพาะบางบริษัทได้ไหม?

หากได้รับเงินปันผลที่มีสิทธิเครดิตภาษีจากผู้จ่ายหลายราย และเลือกนำเงินปันผลมารวมคำนวณภาษี ต้องนำเงินปันผลที่อยู่ภายใต้หลักเกณฑ์ดังกล่าวจากทุกรายที่ได้รับในปีภาษีมารวมคำนวณ
ไม่สามารถเลือกเฉพาะบริษัทที่ให้เครดิตภาษีสูงมารวมคำนวณ และตัดรายการอื่นที่เข้าเงื่อนไขเดียวกันออกได้

เงินปันผลประเภทใดอาจไม่ได้รับเครดิตภาษี?

ตัวอย่างกรณีที่ต้องตรวจสอบเป็นพิเศษ ได้แก่

  • เงินปันผลจากบริษัทต่างประเทศ
  • เงินปันผลจากกำไรที่ได้รับยกเว้นภาษีเงินได้นิติบุคคลตามเงื่อนไขเฉพาะ
  • เงินปันผลจากกิจการที่ได้รับส่งเสริมการลงทุนและจ่ายจากกำไรที่ได้รับยกเว้นภาษี
  • เงินได้ที่มีลักษณะคล้ายเงินปันผลแต่ไม่ได้อยู่ในเงื่อนไขมาตรา 47 ทวิ

ควรตรวจสอบเอกสารผู้จ่ายเงินปันผลก่อนนำไปคำนวณเครดิตภาษี

เอกสารที่ต้องใช้ขอเครดิตภาษีเงินปันผล

  • หนังสือรับรองการหักภาษี ณ ที่จ่ายของเงินปันผล
  • รายละเอียดเงินปันผลจากแต่ละบริษัท
  • ข้อมูลอัตราภาษีเงินได้นิติบุคคลที่เกี่ยวข้อง
  • เอกสารรายได้ประเภทอื่น
  • เอกสารค่าลดหย่อนภาษีประจำปี
  • ข้อมูลภาษีหัก ณ ที่จ่ายที่ชำระไว้แล้ว

วิธีใช้เครดิตภาษีเงินปันผลในการยื่น ภ.ง.ด.90

  • รวบรวมเงินปันผลที่ได้รับตลอดปีภาษี
  • ตรวจสอบรายการที่มีสิทธิได้รับเครดิตภาษี
  • คำนวณเครดิตภาษีตามอัตราที่ถูกต้อง
  • นำเงินปันผลและเครดิตภาษีมารวมเป็นเงินได้ตามหลักเกณฑ์
  • กรอกข้อมูลในแบบ ภ.ง.ด.90
  • นำเครดิตภาษีและภาษีหัก ณ ที่จ่ายมาหักจากภาษีที่คำนวณได้
  • ตรวจสอบผลเปรียบเทียบกับวิธีเลือกเสียภาษี 10% เป็นภาษีสุดท้ายก่อนยื่นแบบ

ข้อผิดพลาดที่พบบ่อยในการขอเครดิตภาษีเงินปันผล

  • ใช้อัตราภาษี 20% คำนวณกับเงินปันผลทุกบริษัท
  • เข้าใจว่าเครดิตภาษีเท่ากับเงินคืนภาษี
  • นำเงินปันผลจากบางบริษัทมารวมคำนวณโดยไม่ตรวจสอบหลักเกณฑ์
  • ไม่ตรวจสอบเงินปันผลจากกำไรที่ได้รับยกเว้นภาษี
  • สับสนระหว่างเครดิตภาษีเงินปันผลกับภาษีหัก ณ ที่จ่าย 10%
  • ยื่นแบบโดยไม่มีข้อมูลเงินปันผลและเอกสารประกอบครบถ้วน

คำถามที่พบบ่อยเกี่ยวกับเครดิตภาษีเงินปันผล

A: คือสิทธิทางภาษีที่ให้บุคคลธรรมดานำเครดิตซึ่งคำนวณจากอัตราภาษีเงินได้นิติบุคคลของกำไรที่จ่ายปันผล มาใช้ในการคำนวณภาษีเงินได้บุคคลธรรมดาตามมาตรา 47 ทวิ

A: อาจขอคืนได้หากเลือกนำเงินปันผลมารวมคำนวณภาษีประจำปี และผลการคำนวณพบว่ามีภาษีชำระไว้เกิน แต่ไม่ใช่ทุกคนจะได้รับคืน

A: ใช้สูตรเงินปันผลคูณอัตราภาษีเงินได้นิติบุคคล หารด้วย 100 ลบอัตราภาษีนั้น เช่น เงินปันผล 100,000 บาท ที่มีสิทธิเครดิตอัตรา 20% จะได้เครดิต 25,000 บาท

A: ยังระบุไม่ได้จากจำนวนเงินปันผลเพียงอย่างเดียว ต้องตรวจสอบรายได้อื่น ค่าลดหย่อน ภาษีที่ชำระไว้ และอัตราภาษีของบริษัทผู้จ่ายเงินปันผลก่อน

A: มีโอกาสได้รับเงินคืน หากเงินปันผลเข้าเงื่อนไขเครดิตภาษีและผลการคำนวณภาษีประจำปีแสดงว่ามีภาษีชำระไว้เกิน

A: หากเลือกนำเงินปันผลมารวมคำนวณภาษีประจำปี โดยทั่วไปใช้แบบ ภ.ง.ด.90 แต่หากเลือกให้ภาษีหัก ณ ที่จ่าย 10% เป็นภาษีสุดท้ายตามเงื่อนไข ก็ไม่ต้องนำเงินปันผลส่วนนั้นมารวมคำนวณ

A: เพราะสูตรเครดิตภาษีใช้ 20 หารด้วย 80 จึงได้ 25% ของเงินปันผล ไม่ใช่การนำ 20% คูณเงินปันผลโดยตรง

A: ไม่ได้สำหรับเงินปันผลที่มีสิทธิเครดิตภาษีและอยู่ภายใต้หลักเกณฑ์การรวมคำนวณเดียวกัน หากเลือกนำมารวมคำนวณ ต้องนำรายการที่เกี่ยวข้องจากทุกรายในปีภาษีมารวมตามหลักเกณฑ์

A: โดยทั่วไปไม่สามารถใช้เครดิตภาษีตามมาตรา 47 ทวิได้ เนื่องจากมาตรานี้กำหนดเงื่อนไขเกี่ยวกับบริษัทหรือห้างหุ้นส่วนนิติบุคคลที่ตั้งขึ้นตามกฎหมายไทย ส่วนเงินปันผลต่างประเทศต้องพิจารณากฎภาษีที่เกี่ยวข้องแยกต่างหาก

A: ต้องตรวจสอบแหล่งกำไรที่นำมาจ่ายปันผล หากเป็นกำไรที่ได้รับยกเว้นภาษีเงินได้นิติบุคคลตามเงื่อนไขของกฎหมาย อาจไม่มีสิทธิได้รับเครดิตภาษี

A: ควรคำนวณเปรียบเทียบก่อน เพราะการนำเงินปันผลมารวมคำนวณอาจเพิ่มภาษีจากรายได้รวม ขณะเดียวกันเครดิตภาษีก็ช่วยลดภาษีได้ ผลลัพธ์ขึ้นอยู่กับข้อมูลของแต่ละบุคคล

A: เมื่อเลือกนำเงินปันผลมารวมคำนวณ เครดิตภาษีที่มีสิทธิจะนำไปหักจากภาษีเงินได้บุคคลธรรมดาที่คำนวณจากเงินได้รวม ซึ่งอาจรวมเงินเดือนด้วย

A: ไม่เหมือนกัน ค่าลดหย่อนช่วยลดฐานเงินได้ ส่วนเครดิตภาษีใช้หักจากภาษีที่คำนวณได้ โดยเครดิตภาษีเงินปันผลต้องนำมารวมเป็นเงินได้ตามหลักเกณฑ์ด้วย

A: ควรติดต่อบริษัทผู้จ่ายเงินปันผล นายทะเบียน หรือผู้ให้บริการที่เกี่ยวข้องเพื่อขอเอกสารและตรวจสอบอัตราภาษีก่อนใช้สิทธิ

A: อาจทำได้ผ่านการแก้ไขแบบหรือขอคืนภาษีภายในระยะเวลาและเงื่อนไขตามกฎหมาย ต้องตรวจสอบปีภาษีและข้อเท็จจริงเป็นรายกรณี

A: ต้องคำนวณภาษีเปรียบเทียบสองกรณี ได้แก่ การเลือกให้ภาษีหัก ณ ที่จ่าย 10% เป็นภาษีสุดท้าย และการนำเงินปันผลมารวมคำนวณพร้อมใช้เครดิตภาษี แล้วเปรียบเทียบภาระภาษีสุทธิ

แหล่งอ้างอิงหลัก

กรมสรรพากร — ประมวลรัษฎากร มาตรา 47 ทวิ
กรมสรรพากร — คำสั่ง ป.119/2545 การเครดิตภาษีเงินปันผล
กรมสรรพากร — คู่มือ ภ.ง.ด.90 และตารางคำนวณเครดิตภาษีเงินปันผล
กรมสรรพากร — ข้อหารือเกี่ยวกับเครดิตภาษีเงินปันผล ปี 2569

ปรึกษาทีมงาน KPCS Accounting

แจ้งบริการที่ต้องการหรือข้อมูลเบื้องต้นของกิจการ ทีมงานจะติดต่อกลับเพื่อแนะนำบริการและประเมินขอบเขตงานที่เหมาะสม